Blog

De wet verandert, maar verandert ook de uitvoering in de sociale zekerheid.

De participatiewet is niet alleen een traject van verandering van wetgeving maar ook van een verandering van cultuur van de uitvoering van het vangnet van de sociale zekerheid. De benadering van de burger bij de uitvoering van de sociale zekerheid is de laatste jaren aan het veranderen. De burger dient eerst zelf de maximale inspanning te plegen om zijn probleem op te lossen alvorens er een beroep kan worden gedaan op het vangnet van de sociale zekerheid. Het zelf oplossend vermogen van de burger is de laatste decennia schromelijk onderschat.

De overheid voelde zich geroepen om de burger te begeleiden, te faciliteren en op te vangen zonder zich af te vragen wat kan de burger zelf. Nu de financiële middelen voor de uitvoering van het sociaal zekerheidsstelsel onder druk staan, vragen we ons af op welke wijze kunnen we het stelsel optimaliseren en ontbureaucratiseren. De huidige werkelijkheid dwingt ons keuzen te maken bij het faciliteren van de burger door de overheid. Niet iedereen kan worden bijgestaan, zij die zichzelf kunnen helpen, zullen dat ook dienen te doen. Zij die noodzakelijkerwijs een beroep op het vangnet moeten doen en tijdelijk of permanent geen mogelijkheden hebben om tot een oplossing te komen zullen door de overheid worden bijgestaan. Een strenge selectie aan de poort, een goede diagnose en een excellente dienstverlening zijn noodzakelijk om de juiste keuzen te kunnen maken bij de uitvoering. De uitvoering dient dan ook te worden geoptimaliseerd en gelden die hiermee worden bespaard kunnen worden ingezet voor die personen die voor facilitering zijn geselecteerd.

De participatiewet dwingt tot het maken van keuzen, immers de participatiegelden voor re-integratie worden geleidelijk verminderd en de gemeenten moeten bewerkstelligen met minder ,meer te presteren. Die mogelijkheden zijn er, de participatiewet geeft hiervoor nieuwe instrumenten( w.o. loondispensatie) en biedt de gemeenten meer mogelijkheden om maatwerk te leveren. Maar het introduceren van nieuwe wetgeving is niet voldoende , de uitvoeringscultuur in de sociale zekerheid zal zich ook moeten aanpassen aan de nieuwe werkelijkheid. En last but not least zal de overheid efficiënter moeten gaan werken en bijvoorbeeld optimaal gebruik moeten maken van moderne automatisering- en uitvoeringsmogelijkheden. Zo kan de huidige crisis toch nog een positieve impuls geven voor het realiseren van excellente dienstverlening, voor hen die dat mogen verwachten van een publieke overheid

Ray Geerling, adviseur sociale zekerheid

 .